Alarmlar — Genel Bakış ve Kurallar
Zeus 2.0, cihazlarınızdan gelen ölçümleri ve olayları sürekli izler; tanımlı alarm kurallarına (politikalarına) göre sizi uyarır. Sistem yalnız SOFAR invertörleri değil, enerji analizörleri, kompakt şalterler (MCCB), invertörler ve bataryalar, PV dizileri, EV şarj istasyonları (OCPP), cihaz bağlantı durumu ve mahsuplaşma/EPİAŞ gibi hesap süreçlerini kapsar — toplam 160'tan fazla alarm tipi / 20+ kategori.
Bu sayfa alarmların nasıl çalıştığını anlatır: bir kuralın ne olduğu, önem dereceleri, bir alarmın yaşam döngüsü, histeresis (ölü-bant) ve bekleme süresi, bildirim kanalları ve alarmları arayüzden nasıl yönettiğiniz. Belirli bir cihaz tipinin hangi alarmları ürettiğini görmek için sayfanın sonundaki Alarm Tipleri Kataloğu'na bakın.
Alarm kuralı nedir?
Bir alarm kuralı, bir ölçüm veya olay belirli bir koşula girdiğinde alarm üretir. İki tür koşul vardır:
- Eşik-bazlı (threshold): Bir ölçüm, belirlediğiniz eşik değerinin üzerine çıktığında veya altına indiğinde tetiklenir (örneğin "batarya sıcaklığı 55 °C üzerine çıkarsa").
- Olay-bazlı (event): Cihaz belirli bir arıza/durum kodu raporladığında tetiklenir (örneğin invertör arıza bayrakları, şalter açma/trip olayları, şarj istasyonu hata kodları).
Her kural için bir önem derecesi, bir bekleme süresi (anlık dalgalanmaları elemek için), opsiyonel bir histeresis ve hangi bildirim kanallarına (e-posta / SMS / WhatsApp / uygulama-içi) gönderileceği belirlenir.
- Cihaz alarmları bir cihaza bağlıdır (bir invertörün sıcaklığı, bir sayacın
gerilimi). Bunları Alarmlar (
/alarms) ekranından siz tanımlarsınız; bir kısmı için sistem varsayılan kural oluşturur (aşağıya bakın). - Sistem alarmları bir cihaza değil, kurulumunuzun bir parçasına (mahsuplaşma grubu, resmî tesis, fatura dönemi, EPİAŞ bağlantısı) bağlıdır. Bunlar otomatik gelir; kural açılır menüsünde görünmezler. Bkz. Sistem alarmları.
Önem dereceleri (severity)
Her alarm dört önem derecesinden birini taşır. Önem, alarm tipine göre otomatik atanır — kural oluştururken önem seçmezsiniz; tipi seçtiğinizde sistem uygun önemi kendisi belirler. Önem, alarmların önceliğini, rengini ve bildirim davranışını yönetir:
| Önem | Renk (arayüz) | Anlamı | Öncelik |
|---|---|---|---|
| 🔴 Kritik | Kırmızı | Acil müdahale; ekipman/güvenlik veya hesap doğrudan etkilenir | 1 |
| 🟠 Yüksek | Turuncu | Önemli; kısa sürede ele alınmalı | 2 |
| 🟡 Orta | Sarı | İzlenmeli; hemen kritik değil | 3 |
| 🟢 Düşük | Mavi | Bilgilendirme; aksiyon zorunlu değil | 4 |
Spam'i önlemek için Düşük önemli alarmlar SMS ile gönderilmez (e-posta,
WhatsApp ve uygulama-içi bildirim yine gönderilebilir). Kritik/Yüksek/Orta
alarmlarda SMS başlığında önem etiketi ([KRITIK], [YUKSEK], [ORTA]) yer alır.
Alarm listesini önem derecesine göre sıraladığınızda Kritik → Yüksek → Orta → Düşük sırası, aksiyon önceliğinizi verir.
Bir alarmın yaşam döngüsü
Bir alarm tetiklendiğinde bir incident (tetiklenen alarm kaydı) açılır ve dört durumdan birinde bulunur:
| Durum | Arayüzdeki ad | Anlamı |
|---|---|---|
open | Açık | Yeni tetiklendi, henüz ele alınmadı |
acked | Onaylandı | Bir operatör gördü ve sahiplendi (acknowledge) |
snoozed | Ertelendi | Belirli bir süre sessize alındı (snooze) |
closed | Kapalı | Çözüldü / kapatıldı |
Otomatik kapanma (auto-close): Eşik-bazlı alarmların çoğu koşula bağlıdır: ölçüm normale döndüğünde alarm kendiliğinden kapanır (operatör kapatmasa bile). Olay-bazlı bazı alarmlar da cihaz "kurtuldu" (recovered) sinyalini verince otomatik kapanır. Otomatik kapanan alarmda "kapatan kişi" boş görünür.
Elle kapatma: Bir alarmı arayüzden onaylayabilir, erteleyebilir veya kapatabilirsiniz. Koşul hâlâ sürüyorsa, elle kapatsanız bile bir sonraki değerlendirmede yeniden açılabilir.
Tekrar sayacı (dedup): Aynı kural + aynı cihaz için aynı anda tek bir açık
alarm tutulur. Koşul tekrar tetiklenirse yeni bir kayıt açılmaz; mevcut alarmın
tekrar sayacı (x2, x3, …) artar ve "son olay" zamanı güncellenir. Böylece
alarm listeniz aynı sorunun kopyalarıyla dolmaz.
Bir alarm ister otomatik ister elle kapansın, ilgili bildirim kanallarına bir KAPANDI / RESOLVED mesajı gönderilir (önemden bağımsız — Düşük önemli alarmın kapanışı da bildirilir). Böylece "sorun geçti mi?" sorusunu takip edebilirsiniz.
Bekleme süresi (debounce)
Anlık dalgalanmaların yanlış alarm üretmesini önlemek için bir kurala bekleme süresi (zaman limiti) tanımlanabilir: koşulun alarm açması için kesintisiz olarak bu süre boyunca sürmesi gerekir. Örneğin 60 saniyelik bekleme süresi olan bir yüksek-gerilim kuralı, tek bir ani sıçramada değil, gerilim 60 saniye boyunca eşik üstünde kaldığında tetiklenir. Süre; saniye, dakika veya saat cinsinden ayarlanabilir.
Histeresis (ölü-bant) davranışı
Eşik-bazlı alarmlara, eşik civarında sürekli açılıp kapanmayı (flapping) önlemek için histeresis (ölü-bant) alanı eklenmiştir.
Davranış şöyledir:
- Alarm, ölçüm eşiği aştığında açılır.
- Alarm, ölçüm eşik ± histeresis bandından tamamen çıkana kadar otomatik
kapanmaz.
- Yukarı yönlü eşiklerde (ör. yüksek sıcaklık): ölçüm
eşik − histeresisdeğerinin altına inince kapanır. Örnek: eşik 55 °C, histeresis 5 °C → alarm 50 °C'nin altına inince kapanır. - Aşağı yönlü eşiklerde (ör. düşük gerilim): ölçüm
eşik + histeresisdeğerinin üstüne çıkınca kapanır. Örnek: eşik 160 V, histeresis 5 V → alarm 165 V'un üstüne çıkınca kapanır.
- Yukarı yönlü eşiklerde (ör. yüksek sıcaklık): ölçüm
Histeresis opsiyoneldir. Kendi eşik-bazlı kuralınızı oluştururken veya bir varsayılan kuralı düzenlerken Histeresis / Ölü Bant alanını boş bırakırsanız histeresis uygulanmaz (alarm eşiğe göre açılıp kapanır).
Bildirim kanalları
Bir alarm tetiklendiğinde (ve kapandığında), kuralda seçilen kanallara bildirim gönderilir:
| Kanal | Nasıl gider? | Not |
|---|---|---|
| E-posta | Kuralda tanımlı e-posta alıcılarına | Alıcının diline göre (TR/EN); firma logosu/renkleri ile |
| SMS | Alıcı telefonlarına | Düşük önemli alarmlarda gönderilmez (spam koruması) |
| Alıcı telefonlarına | Önem emojisi + biçimli mesaj | |
| Uygulama-içi | Arayüzdeki alarm listesi + anlık toast | Her zaman görünür; kanal seçmeye gerek yok |
Her kanal bağımsız çalışır; birinde hata olması diğerlerini engellemez.
Mobil push bildirimi altyapısı hazırlanmıştır ancak henüz aktif değildir (placeholder). Şimdilik anlık uyarı için uygulama-içi bildirimi ve e-posta/SMS/WhatsApp kullanın.
Bildirim alıcıları Ayarlar → Bildirim Rehberi'nde yönetilen kişi kartlarından seçilir (ad, telefon, e-posta). Bir kuralı düzenlerken "Rehberden Seç" ile alıcı eklersiniz; telefon numaraları SMS ve WhatsApp için, e-posta adresleri e-posta için kullanılır.
Türkiye cep numaraları artık her zaman +905XXXXXXXXX biçiminde saklanır
(0555… yazarsanız da bu biçime çevrilir; numara reddedilmez, yurt dışı ve
sabit hat numaraları olduğu gibi korunur). Alarm gönderim davranışı değişmedi.
Ayrıntı: Kişiler → Telefon numarası biçimi.
Alarm rehberi kişileri ayrıca birleşik Kişiler kimliğine kopyalanmıştır; alarm kuralları ve alıcıları bu değişiklikten etkilenmez. Kavram için bkz. Kişiler (Birleşik Rehber).
Alarmları yönetme
Kuralları oluşturma ve düzenleme
Alarmlar (/alarms) ekranında iki sekme vardır:
- Alarm Kuralları — tanımlı kurallarınız. Yeni Alarm Kuralı ile kural
eklersiniz; her kuralı düzenleyebilir, aktif/pasif yapabilir (anahtar) veya
silebilirsiniz. Kural oluşturma/düzenleme
write:alarmyetkisi gerektirir. - Tetiklenen Alarmlar — son açılan/onaylanan/ertelenen alarmların özet listesi (salt-görünüm).
Bir kural oluştururken sırasıyla: cihaz (veya "Tüm Cihazlar"), alarm tipi (cihaz tipine göre uygun tipler listelenir), gerekiyorsa eşik değeri, histeresis ve bekleme süresi, ve bildirim alıcılarını belirlersiniz. Seçtiğiniz tipin önem derecesi otomatik gösterilir.
Alıcı seçiminde çıkabilecek iki uyarı
Kural formu, alıcıların yanlışlıkla silinmesini önlemek için iki durumu açıkça size bildirir:
| Uyarı | Ne demek | Ne yapmalısınız |
|---|---|---|
| "Kişi listesi yüklenemedi…" (kırmızı) | Rehber listesi o an getirilemedi. Kuralda seçili alıcı olduğu için Güncelle/Kaydet düğmesi geçici olarak kapatılır — çünkü liste olmadan kaydetmek mevcut alıcıları silerdi. | Sayfayı yenileyip tekrar deneyin. Bağlantı düzelince düğme kendiliğinden açılır. |
| "Seçili N kişi rehberde bulunamadı…" (turuncu) | Kuralda seçili bir kişi rehberde görünmüyor (silinmiş olabilir). Kayıt silinmez, olduğu gibi korunur; ancak telefonu/e-postası bilinmediği için o kişiye bildirim gitmez. Kaydetme engellenmez. | Kişi silinmişse alıcı listesinden çıkarın; yanlışlıkla silindiyse Ayarlar → Bildirim Rehberi'nden geri ekleyip kuralı yeniden kaydedin. |
Zeus, tanıyamadığı bir alıcı kaydını asla sessizce silmez. Ya uyarı gösterir ya da kaydetmeyi geçici olarak kapatır.
Alarmları onaylama / erteleme / kapatma
Bir alarmı onaylama (ack), erteleme (snooze) ve kapatma (close)
işlemleri, gösterge panelindeki "Son Alarmlar" ve "Canlı Alarm Akışı"
kartlarından (ve API üzerinden) yapılır; onaylama ack:alarm, kapatma close:alarm
yetkisi ister. Gösterge panelindeki bu kartlar aktif alarmları özetler ve hızlı
Onayla aksiyonu sunar.
Gösterge panelinde ve Alarmlar ekranının üstünde Toplam / Kritik / Yüksek / Orta / Düşük sayaçları bulunur; bu sayaçlar aktif (açık/onaylı/ertelenmiş) alarmları gösterir ve önem renkleriyle vurgulanır.
Varsayılan (önceden tanımlı) alarm kuralları
Sistemde SOFAR invertörler için bir dizi alarm kuralı otomatik olarak oluşturulur. Bu kuralları Alarmlar ekranınızda "SOFAR Batarya … (varsayılan)" ve "SOFAR İzolasyon … (varsayılan)" adlarıyla görürsünüz; el ile eklemenize gerek yoktur.
- Otomatik oluşur — her firma (tenant) için sistem tarafından eklenir.
- Tüm SOFAR cihazlarınıza uygulanır (cihaz bazlı değil, firma genelinde geçerli "global" kurallardır). Batarya ölçümleri yalnızca SOFAR invertörlerde bulunduğundan, bu kurallar diğer cihaz tiplerinde etkisizdir (boşuna alarm üretmezler).
- Yalnızca uygulama-içidir (in-app): Tetiklenseler bile e-posta, SMS, WhatsApp veya push bildirimi göndermezler. Yalnızca uygulama içindeki alarm listesinde görünürler. Bildirim almak isterseniz ilgili kuralı düzenleyip bir bildirim kanalı ekleyebilirsiniz.
- Düzenlenebilir / kapatılabilir: Eşik değerini değiştirebilir, önem derecesini ayarlayabilir, kuralı pasifleştirebilir veya tamamen silebilirsiniz. Sistem, sizin değiştirdiğiniz bir varsayılan kuralın üzerine yeniden yazmaz.
SOFAR batarya varsayılanları
Aşağıdaki eşikler, sahadaki sağlıklı bir SOFAR sistemine göre güvenli marjla belirlenmiştir; sağlıklı bir cihaz bu eşikleri normalde aşmaz. Tümünde 60 saniyelik bekleme süresi vardır (anlık dalgalanmaları eler); çevrim sayısı kuralı hariç.
| Varsayılan kural (Alarmlar ekranındaki adı) | Koşul | Histeresis (ölü-bant) | Önem | Bekleme |
|---|---|---|---|---|
| SOFAR Batarya Yüksek Sıcaklık (varsayılan) | > 55 °C | 5 °C → 50 °C'de kapanır | Kritik | 60 sn |
| SOFAR Batarya Düşük Sıcaklık (varsayılan) | < 0 °C | 3 °C → 3 °C'de kapanır | Yüksek | 60 sn |
| SOFAR Batarya Yüksek Gerilim (varsayılan) | > 280 V | 5 V → 275 V'ta kapanır | Yüksek | 60 sn |
| SOFAR Batarya Düşük Gerilim (varsayılan) | < 160 V | 5 V → 165 V'ta kapanır | Yüksek | 60 sn |
| SOFAR Batarya SoH Düşük (varsayılan) | < %70 | %5 → %75'te kapanır | Orta | 60 sn |
| SOFAR Batarya Çevrim Sayısı (varsayılan) | > 6000 çevrim | — (yok) | Düşük | — |
Batarya çevrim sayısı yalnızca artan (monoton) bir değerdir; eşik civarında açılıp kapanma (flapping) olmaz. Bu yüzden bu kuralda histeresise gerek yoktur.
İzolasyon (insülasyon direnci) eşiği güncellendi
Daha önce tanımlı olan SOFAR İzolasyon Düşük kuralının eşiği saha ölçümlerine göre yeniden ayarlandı:
| Kural | Eski eşik | Yeni eşik | Histeresis (kapanma noktası) | Önem |
|---|---|---|---|---|
| SOFAR İzolasyon Düşük (varsayılan) | < 1000 kΩ | < 200 kΩ | 50 kΩ → 250 kΩ'da kapanır | Kritik |
İzolasyon kuralı Alarmlar ekranında şu an Türkçe karakterler olmadan, ham
SOFAR Izolasyon Dusuk (varsayilan) adıyla listelenir. Yukarıda okunabilirlik
için düzgün yazımı kullanılmıştır; ekranda ararken bu farkı göz önünde bulundurun.
Sahadaki sağlıklı cihazlar kalıcı olarak ~500 kΩ değerinde okuma yaptığından, eski 1000 kΩ eşiği sürekli yanlış alarm üretiyordu. Yeni 200 kΩ eşiği, gerçek bir izolasyon zayıflamasını (invertör koruma seviyesinden önce) erken uyarı olarak yakalar; sağlıklı cihazlar için yanlış alarm üretmez. Daha önce açık kalmış yanlış izolasyon alarmları, cihaz 250 kΩ kapanma noktasının üzerinde okuma yaptığında otomatik olarak kapanır.
Alarmlar ekranında ilgili SOFAR … kuralını açıp eşik değerini, önem derecesini, histeresisi veya bildirim kanallarını değiştirebilirsiniz. Kuralı tümüyle istemiyorsanız pasifleştirin veya silin — sistem onu geri eklemez.
PV Üretim Anomalisi (kendi-tarihsel taban)
PV Üretim Anomalisi (pv_yield_anomaly) alarmı, bir invertörün kendi
geçmiş üretim normaline göre belirgin bir düşüş olduğunda tetiklenir. Sabit
bir kWh eşiği yerine cihazın son 14 gündeki üretiminin medyanını referans
alır; böylece mevsim ve sistem büyüklüğünden bağımsız, her cihaza uyan bir
"normal" tanımı oluşur.
Nasıl çalışır:
- Her gece, bir önceki günün PV üretimi (kWh) hesaplandıktan sonra (01:00) değerlendirilir.
- Taban (baseline): Son 14 gündeki geçerli günlerin medyanı. Geçerli gün = günlük üretimi anlamlı bir alt sınırın (≈ 0.5 kWh) üzerinde olan gün. En az 7 geçerli gün yoksa o cihaz atlanır (yeni kurulan sistemlerde yanlış alarm üretmez).
- Eşik: Kuraldaki değer bir orandır (%). Örneğin %50, üretim son normalin yarısının altına düşerse anomali demektir.
- İki gün kuralı: Alarm, art arda iki gün üretim eşik oranının altında kalırsa açılır. Tek bir bulutlu gün tek başına alarm üretmez.
- Histeresis (auto-close): Üretim, eşiğin biraz üzerindeki kapanma noktasına dönünce alarm otomatik kapanır (eşik civarında açıl-kapan yapmaz).
- Kış / küçük sistem koruması: Taban (medyan) çok düşükse cihaz tamamen atlanır; düşük üretim dönemlerinde yanlış alarm üretmez.
Bu kural invertör cihazları içindir ve önem derecesi ortadır. Eşik oranını ve histeresisi Alarmlar ekranından kendinize göre ayarlayabilir, bildirim kanalı ekleyebilir veya kuralı pasifleştirebilirsiniz.
Alarm Tipleri Kataloğu
Sistemin izlediği tüm cihaz alarm tipleri kategori bazlı sayfalarda, tetikleme koşulu ve önem derecesiyle birlikte listelenir:
- Enerji Analizörü & Şebeke Kalitesi — gerilim, akım, güç, frekans, dengesizlik, THD, enerji limitleri ve reaktif oran ihlalleri.
- İnvertör Arıza & Sistem — SOFAR arıza kategorileri, modül durumları, invertör sıcaklık/verim/izolasyon ve şebeke koruma erken uyarıları.
- Batarya & PV / Solar — batarya SOC/SOH/ sıcaklık/gerilim/hücre ve PV dizisi (string) alarmları.
- MCCB / Devre Kesici — açma (trip) olayları, terminal sıcaklığı, kaçak akım, ada modu ve ters güç.
- OCPP / EV Şarj İstasyonu — şarj hata kodları ve davranışsal alarmlar (offline, boot-loop, dolandırıcılık deseni…).
- Cihaz Durumu & Bağlantı — cihaz çevrimdışı ve iletişim hatası.
Sistem alarmları (cihazsız)
Cihaz alarmlarının yanında, mahsuplaşma ve EPİAŞ süreçlerini izleyen 33 sistem alarmı vardır. Bunlar bir cihaza değil, kurulumunuza/hesabınıza bağlıdır (eksik ana sayaç, onaylı tarife eksikliği, bedelli limit tükenmesi, EPİAŞ bağlantı sorunları…), otomatik gelir ve kural açılır menüsünde görünmezler. Alarm listesinde "Sistem" rozetiyle ve cihaz yerine tesis/grup bağlamıyla gösterilirler.
Ayrıntı, tam tip listesi (ne zaman açılır / kapanır) ve çözüm adımları için: Mahsuplaşma Sistem Alarmları.
Şebeke (grid) gerilim/frekans varsayılanları — henüz yok
Şu an için yalnızca batarya ve izolasyon varsayılan kuralları otomatik oluşturulmaktadır. Şebeke gerilim (V) ve frekans (Hz) varsayılanları henüz otomatik seed edilmemiştir (sonraki bir aşamaya ertelenmiştir). Bu kuralları dilediğiniz zaman Alarmlar ekranından el ile oluşturabilir, histeresis ve bildirim kanallarını kendiniz ayarlayabilirsiniz.
Not: İnvertörler için şebeke koruma erken uyarıları (invertörün kendi koruma eşiğine yaklaşınca) ayrı bir mekanizmayla zaten çalışır; bkz. İnvertör Arıza & Sistem.
İlgili sayfalar
- Alarm Tipleri Kataloğu — tüm cihaz alarm tiplerinin tam referansı.
- Mahsuplaşma Sistem Alarmları — cihazsız sistem alarmları.
- Üretim Ölçümleri (PV / İnvertör) · OSOS Sayaç Ölçümleri