İnvertör Telemetri Tipi — Bağımsız vs Agregatör-master

Bir invertörü Zeus 2.0'a eklerken (ya da mevcut bir invertörü düzenlerken) karşınıza Telemetri tipi adında küçük bir açılır liste çıkar. Bu ayar, santralinizdeki üretimin nasıl raporlandığını belirler ve santral toplam üretim rakamının doğru çıkması için kritiktir.

Bu sayfa, "hangi kurulumda hangi telemetri tipini seçmeliyim?" sorusunun tek adresidir. Yanlış seçim, dashboard'daki toplam üretiminizin iki kat şişmesine veya sıfır görünmesine yol açabilir; bu yüzden aptala anlatır gibi, adım adım gidiyoruz.

Kısa cevap (aceleniz varsa)

• Her invertörünüz kendi üretimini ayrı raporluyorsa (örn. Huawei SUN2000) → Bağımsız (standalone) seçin.
• Birden fazla invertör paralel bağlı ve tek bir "master" invertör hepsinin toplamını raporluyorsa (örn. SOFAR HYD paralel) → master invertörde Agregatör — master (aggregate_master), diğer (slave) invertörlerde Bağımsız ya da boş bırakın.
• Emin değilseniz boş bırakın (— Sınıflandırılmamış). Bu güvenli varsayılandır; aşağıdaki karar diyagramı ile karar verebilirsiniz.

Bu ayar tam olarak neyi çözer?

Zeus 2.0, santral toplam üretimini invertörlerin bildirdiği kWh değerlerini toplayarak hesaplar. Sorun şu: bazı kurulumlarda her invertör kendi üretimini ayrı ayrı bildirir; bazı kurulumlarda ise tek bir invertör (master) tüm paralel dizinin (string/slave) toplamını tek elden bildirir.

Eğer sistem bu iki kurulumu birbirinden ayıramazsa iki hata olur:

• Çift sayım (double-counting): Master hem kendi toplamını bildirir, hem de slave'ler ayrıca sayılırsa üretim iki kat görünür.
• Sıfır üretim: Tersine, "yalnız master invertörden say" kuralı katı uygulanırsa, master işaretlenmemiş bağımsız kurulumlarda üretim 0 çıkar.

Telemetri tipi ayarı işte bu ayrımı yapmanızı sağlar. Cihazın rolü, üreticisi veya "ana cihaz" işareti gibi diğer alanlardan bağımsız, ayrı bir eksendir — yalnızca "bu invertör üretimi nasıl raporluyor?" sorusunu yanıtlar.

Yalnızca invertörlerde görünür

Telemetri tipi açılır listesi, cihaz rolü "İnvertör" seçildiğinde ekrana gelir. Sayaç, şarj istasyonu, analizör gibi diğer rollerde bu alan görünmez ve kaydedilmez — çünkü telemetri tipi yalnızca üretim yapan invertörler için anlamlıdır.

Bu ayarı nerede bulurum?

1. Sol menüden Cihazlar'ı açın.
2. Yeni bir invertör ekliyorsanız Cihaz Ekle'ye basın; mevcut bir invertörü düzenliyorsanız listedeki cihazın Düzenle (kalem) simgesine tıklayın.
3. Cihaz formunda Cihaz Rolü alanından İnvertör'ü seçin.
   • Bir cihaz şablonu (template) seçtiyseniz rol çoğu zaman otomatik dolar (bkz. Cihaz sihirbazı ve otomatik dolum).
4. Rol "İnvertör" olunca hemen altında Telemetri tipi açılır listesi belirir.
5. Uygun seçeneği seçip formu Kaydet ile kaydedin.

İki seçenek ne demek?

Açılır listede üç seçenek vardır. Aşağıdaki tablo, ekranda gördüğünüz birebir etiketleri, arkadaki teknik değeri ve ne zaman hangisini seçeceğinizi gösterir.

Ekrandaki etiket	Teknik değer	Anlamı	Ne zaman bunu seç
— (Sınıflandırılmamış)	(boş / null)	Henüz sınıflandırılmamış. Varsayılan. Üretim toplamasında bu invertör bağımsızmış gibi ham olarak sayılır.	Emin değilseniz, tek invertörünüz varsa veya kararı sonraya bırakmak istiyorsanız. Güvenli varsayılandır.
Bağımsız (standalone)	standalone	Bu invertör kendi ürettiği enerjiyi bağımsız raporlar. Her invertör ayrı sayaç gibi davranır.	Her invertörünüz kendi üretimini ayrı bildiriyorsa. Huawei SUN2000 gibi şebeke-bağlantılı (grid-tie) invertörler tipik örnektir.
Agregatör — master (aggregate_master)	aggregate_master	Bu invertör, paralel bağlı tüm dizinin (kendisi + slave'ler) üretim toplamını tek elden raporlar.	Birden fazla invertör paralel bağlı ve tek bir "master" hepsinin toplamını bildiriyorsa. SOFAR HYD paralel kurulumları tipik örnektir.

Terimler

• standalone (bağımsız): Her invertör kendi başına, kendi üretimini raporlar.
• aggregate_master (agregatör-master): Bir invertör "toplayıcı" rolündedir; altındaki paralel invertörlerin (slave) üretimini de içeren toplam değeri raporlar.
• slave (bağlı invertör): Master'a paralel bağlı, üretimini ayrı bildirmeyen invertör. Genellikle sayaca doğrudan bağlı değildir.

Hangisini seçmeliyim?

Aşağıdaki karar diyagramı, kurulumunuza göre doğru telemetri tipini seçmenizi sağlar. Sadece "invertörlerim üretimi nasıl bildiriyor?" sorusuna cevap verin.

Örnek 1 — Huawei SUN2000 (bağımsız)

Bir sahada 4 adet Huawei SUN2000 invertör var; her biri kendi üretimini ayrı raporluyor ve şebekeye bağlı (grid-tie, bataryasız). Bu kurulumda:

• Her invertör için telemetri tipi = Bağımsız (standalone).
• Zeus 2.0, 4 invertörün kWh değerlerini toplayarak santral üretimini bulur.

Örnek 2 — SOFAR HYD paralel (agregatör-master)

Bir sahada 3 adet SOFAR HYD invertör paralel bağlı; içlerinden biri "master" olarak ayarlanmış ve üçünün toplam üretimini tek başına raporluyor. Diğer ikisi (slave) üretimi ayrıca bildirmiyor. Bu kurulumda:

• Master invertör → Agregatör — master (aggregate_master).
• İki slave invertör → Bağımsız ya da boş bırakın ve her slave'i formda Üst Cihaz (parent) olarak master'a bağlayın.
• Zeus 2.0, çift sayımı önlemek için master'a bağlı slave'leri ham üretim toplamından çıkarır (ayrıntı: Çift sayım nasıl önlenir).

Form alanı: Telemetri tipi

Aşağıda, "her form alanı için 5 soru" disipliniyle bu alanı tek tek açıyoruz.

• (1) Bu alan ne? İnvertörün üretimi nasıl raporladığını belirten telemetri tipi. Cihazın rolü/üreticisi/"ana cihaz" işaretinden ayrı bir eksendir.
• (2) Zorunlu mu? Hayır, opsiyoneldir. Boş bırakılabilir; varsayılan değer — (Sınıflandırılmamış)'tır.
• (3) Ne yazacağım / hangi seçeneği seçeceğim? Üç seçenekten biri: — (Sınıflandırılmamış) (boş), Bağımsız (standalone) veya Agregatör — master (aggregate_master). Yukarıdaki karar diyagramı hangisini seçeceğinizi söyler.
• (4) Değeri NEREDEN bulurum? Sahadaki kurulum topolojisinden: invertörlerinizin her biri kendi üretimini mi bildiriyor (→ Bağımsız), yoksa tek bir master hepsinin toplamını mı bildiriyor (→ Agregatör-master)? Bu bilgi invertör markası/modeli ve saha montaj şeklinden gelir (Huawei SUN2000 tipik bağımsız; SOFAR HYD paralel tipik agregatör-master). Emin değilseniz sahanızı kuran EPC/kurulum firmasına "invertörler paralel mi, master toplamı mı bildiriyor?" diye sorun.
• (5) Boş bırakırsam / yanlış seçersem ne olur?
  • Boş bırakırsam: İnvertör "sınıflandırılmamış" kalır ve üretim toplamasında bağımsızmış gibi ham olarak sayılır. Tek invertörlü veya tümü bağımsız kurulumlarda bu doğru sonucu verir.
  • Bir master'ı yanlışlıkla "Bağımsız" bırakırsam ve slave'leri de sayarsam: Üretim çift sayılabilir (master toplamı + slave'ler).
  • Bağımsız invertörü yanlışlıkla "Agregatör-master" işaretlersem: Kendi başına yanlış bir etki oluşturmaz; ancak ona slave bağlarsanız o slave'lerin üretimi toplamadan çıkarılır ve üretim eksik görünür.

Değeri elle atarsınız — otomatik doldurulmaz

Telemetri tipi otomatik atanmaz. Sistem, "ana cihaz (is_master)" işaretinden bu değeri türetmez; çünkü bu tahmin SOFAR master'larını yanlış sınıflandırabilir. Bu yüzden değeri kurulum topolojinize göre siz seçersiniz. Yeni eklenen her invertör — Sınıflandırılmamış olarak başlar.

Agregatör-master'da çift sayım önleme

Bir invertörü Agregatör — master (aggregate_master) olarak işaretlerseniz ve diğer paralel invertörleri (slave) formda Üst Cihaz (parent) olarak bu master'a bağlarsanız, Zeus 2.0 şu kuralı uygular:

Bir master'a bağlı slave invertörler, santral ham üretim toplamından çıkarılır — çünkü onların üretimi zaten master'ın raporladığı toplamın içindedir. Böylece aynı enerji iki kez sayılmaz.

Bir invertör "agregat slave" sayılır çünkü hem bir üst cihaza (parent) bağlıdır hem de o üst cihazın telemetri tipi aggregate_master'dır. (Slave'in kendi telemetri tipi boş kalabilir.)

Slave'i master'a nasıl bağlarım?

"Üst Cihaz" (parent) bağlantısını, telemetri tipiyle aynı cihaz formunda yaparsınız — ayrı bir ekran yoktur:

1. Sol menüden Cihazlar'ı açın. Slave invertörü yeni ekliyorsanız Cihaz Ekle'ye, mevcut bir slave'i düzenliyorsanız satırındaki Düzenle (kalem) simgesine tıklayın.
2. Formda "2. Üst Cihaz (Opsiyonel - Hiyerarşi)" başlıklı açılır listeyi bulun. Varsayılan değeri "Yok (ana cihaz / root)" olarak gelir.
3. Açılır listeyi açıp master invertörü seçin. Cihazlar listede L{seviye} - {cihaz adı} ({gateway}) biçiminde görünür.
4. Formu Kaydet ile kaydedin. Slave artık master'a bağlıdır; master'ın telemetri tipi aggregate_master olduğu sürece çift sayım koruması bu slave için devreye girer.

Master açılır listede görünmüyorsa

"Üst Cihaz" listesi yalnızca slave ile aynı alt bölgedeki (subregion) cihazları gösterir. Master invertörü seçeneklerde göremiyorsanız, master ile slave'in aynı alt bölgeye / gateway'e bağlı olduğundan emin olun. Ayrıca bir cihaz kendisini üst cihaz olarak seçemez.

Batarya ve kapasite HARİÇ tutulmaz

Bu çıkarma yalnızca ham üretim (kWh) toplamını etkiler. Slave invertörün bataryası (BESS), depolama kapasitesi, SOC değeri ve gelir hesabı çıkarılmaz — bunlar olduğu gibi dashboard'a yansımaya devam eder. Yani bataryalı bir SOFAR HYD slave'i, PV üretimi master toplamında sayılsa bile, batarya/kapasite bilgilerini ayrıca katkı olarak verir. Kısacası: çift sayım koruması sadece üretim enerjisini hedefler; depolama ve gelir tarafına dokunmaz.

Şu anki durum: sınıflandırma isteğe bağlı

Çift sayım önleme kodu platformda canlıdır ancak sistemde henüz aggregate_master olarak işaretlenmiş bir cihaz yoksa üretim toplamınız değişmez (kural boş kümede çalışır). Yani bu sınıflandırmayı yapmadığınız sürece mevcut davranış korunur; işaretlediğiniz anda yukarıdaki çıkarma devreye girer. Paralel SOFAR kurulumunuz varsa master'ı işaretleyip slave'leri parent olarak bağlamanız önerilir.

Dashboard etkisi: bağımsız üretim artık görünüyor

Önceden Zeus 2.0, santral özet kartlarında üretimi yalnızca "ana cihaz (is_master=işaretli)" invertörlerden toplardı. Bu, tüm invertörleri bağımsız olan (yani hiçbiri "ana cihaz" işaretli olmayan) kurulumlarda bir soruna yol açıyordu: üretim özet kartlarında 0 görünüyordu — oysa invertörler gerçekten üretim yapıyordu.

Bu düzeltildi. Artık santral ham üretim toplamı, "ana cihaz" işareti aranmadan tüm invertörlerin üretiminden hesaplanır. Sonuç olarak:

• Bağımsız (standalone) invertör üretimi, artık dashboard'daki Üretim & Depolama Özeti ve GES Getirisi kartlarında doğru şekilde görünür (önceden "ana cihaz" şartı yüzünden 0'dı).
• Agregatör-master kurulumlarında ise davranış değişmez: master toplamı sayılır, slave'ler (parent'a bağlıysa) çıkarılır.

Üretim özet kartlarınız 0 görünüyorsa

Eğer santral gerçekten üretim yaptığı halde Üretim & Depolama Özeti kartı 0 gösteriyorsa, invertörlerinizin rolü "İnvertör" olarak tanımlı mı diye kontrol edin. Rol yanlışsa cihaz üretim toplamasına hiç girmez. Detaylı üretim ölçümü için Üretim Ölçümleri sayfasına bakın.

Cihaz sihirbazı: otomatik dolum ve üretim şeffaflığı

Cihaz ekleme sihirbazı, hangi cihaz tipiyle çalıştığınızı anlamanıza yardımcı olacak birkaç kolaylık sunar:

• Cihaz rolü kavramı: Her cihaza bir rol atanır (İnvertör, Sayaç, Analizör, Şarj İstasyonu, Kesici, Trafo, Jeneratör, Yük vb.). Rol; tek hat şeması (SLD), ölçüm mantığı ve hangi alanların görüneceğini belirler.
• Şablondan otomatik dolum: Bir cihaz şablonu (template) seçtiğinizde üretici, model ve rol gibi alanlar şablondan otomatik dolar (bu alanlar gri/pasif görünür, çünkü değer şablondan gelir). Böylece elle doğru rolü aramak zorunda kalmazsınız.
• İnvertör rolü → telemetri tipi (üretim şeffaflığı): Rol İnvertör olunca bu sayfada anlattığımız Telemetri tipi alanı belirir. Bunu doğru seçmek, santral üretiminizin dashboard'da şeffaf ve doğru görünmesini sağlar (çift sayım yok, eksik sayım yok).
• Şarj İstasyonu rolü: Rol Şarj İstasyonu seçilince kısa bir bilgi notu çıkar: oturum/enerji verileri OCPP protokolü üzerinden işlenir. Şarj istasyonları üretim toplamasına girmez.

Rolü invertörden başka bir role çevirirseniz

Telemetri tipi yalnızca invertörlerde anlamlıdır. Cihazın rolünü invertörden başka bir role (ör. Sayaç) çevirirseniz, kaydederken telemetri tipi değeri otomatik olarak temizlenir ve boşa (null) döner. Bayat bir telemetri değeri başka bir role sızmaz.

İlgili sayfalar

• Üretim Ölçümleri (PV / İnvertör) — tek bir invertörün ya da "Tüm Cihazlar"ın üretimini tarih aralıklı görüntüleme; bu sayfadaki telemetri tipi seçiminin ölçüm ekranındaki yansımaları.