ADR-003: MQTT Broker Olarak EMQX Secimi

Baglam

Zeus 2.0, sahada calisan ESP32 gateway'lerden MQTT uzerinden telemetri verisi alir. Broker'in karsilamasi gereken gereksinimler:

Binlerce es zamanli baglanti: Her GES sahasinda birden fazla ESP32 gateway
TLS zorunlulugu: Saha ile sunucu arasinda sifrelenmis iletisim
Tenant izolasyonu: Farkli organizasyonlarin verileri birbirinden ayrilmali
Webhook / Rule Engine: Gelen verileri backend'e veya veritabanina yonlendirme
Auth/ACL: Cihaz bazli yetkilendirme, topic erisim kontrolu
Monitoring: Baglanti durumu, mesaj metrikleri, hata takibi

EMQX 5.x (acik kaynak surum) MQTT broker olarak secildi.

Artilari: Cok hafif, dusuk kaynak tuketimi, basit yapilandirma, genis topluluk
Eksileri: Rule engine yok, auth/ACL icin eklenti gerekli, clustering sinirli, dashboard yok
Red nedeni: Veri yonlendirme ve gelismis ACL icin cok fazla ozel gelistirme gerekir

Artilari: Kurumsal destek, Java extension sistemi, Kafka entegrasyonu
Eksileri: Ticari lisans (Community Edition sinirli), daha yuksek kaynak tuketimi
Red nedeni: Lisans maliyeti ve Community Edition sinirlamalari

Artilari: Erlang/OTP tabani (yuksek erisebilirlik), clustering, plugin sistemi
Eksileri: Daha kucuk topluluk, dokumantasyon sinirli, bakim durumu belirsiz
Red nedeni: Topluluk buyuklugu ve uzun vadeli surdurulebilirlik endisesi

Artilari: Olgun mesaj kuyrugu, AMQP + MQTT destegi, yonetim arayuzu
Eksileri: MQTT destegi plugin olarak eklenir (native degil), MQTT 5.0 destegi sinirli, IoT optimizasyonu zayif
Red nedeni: MQTT birincil protokol degil, IoT senaryolari icin optimize edilmemis

EMQX su temel avantajlari sundu:

Rule Engine: Gelen MQTT mesajlarini dogrudan PostgreSQL/TimescaleDB'ye, HTTP webhook'a veya baska bir topic'e yonlendirme — ek kod yazmadan veri pipeline'i kurulur
Built-in Auth/ACL: HTTP backend uzerinden auth (FastAPI endpoint'ine istek atar), topic bazli ACL kurallari — tenant izolasyonu ag seviyesinde saglanir
Clustering destegi: Yatay olcekleme, yuk dagitimi, yuksek erisebilirlik (ileride gerektiginde)
Dashboard (port 18083): Bagli cihazlar, mesaj hizi, topic dagilimi, kural istatistikleri — gorunur gozlemlenebilirlik
Yuksek baglanti kapasitesi: Tek node'da 100K+ es zamanli baglanti (Erlang/OTP altyapisi)
MQTT 5.0 destegi: Shared subscription, message expiry, user properties gibi gelismis ozellikler
TLS terminasyonu: Let's Encrypt sertifikalari ile native TLS destegi

Rule engine sayesinde cihaz verisi ek kod olmadan dogrudan veritabanina yaziliyor
HTTP auth backend ile FastAPI uzerinden cihaz dogrulama — tek kaynak noktasi
Topic bazli ACL ile tenant izolasyonu garanti altinda
Dashboard sayesinde MQTT trafigi ve cihaz durumu anlik izlenebiliyor
Webhook ile alarm tetikleme ve bildirim pipeline'i kolayca kuruldu

Mosquitto'ya kiyasla daha fazla RAM tuketimi (384MB+ baseline) — kucuk sunucularda dikkat edilmeli
Rule Engine konfigurasyonu EMQX'e ozgu — broker degistirmek istenirse yeniden yazilmali
EMQX surum yukseltmeleri konfigurasyonu etkileyebilir (4.x → 5.x gecisi breaking change icerdi)
Erlang/OTP bilgisi gerektiren ileri duzey debug senaryolari zor olabilir